🪪 Η ταυτότητα του νησιού
📍 Πού βρίσκεται
Η Άνδρος είναι η βορειότερη και η δεύτερη μεγαλύτερη από τις Κυκλάδες, απέναντι από τη νότια Εύβοια και δίπλα στην Τήνο. Δεν έχει αεροδρόμιο, αλλά δεν το χρειάζεται: τα πλοία φεύγουν από τη Ραφήνα, που είναι μισή ώρα από το αεροδρόμιο της Αθήνας, και φτάνουν στο Γαύριο σε περίπου δύο ώρες.
📍 Πού βρίσκεται η Άνδρος
Η Άνδρος είναι η βορειότερη Κυκλάδα, απέναντι από την Εύβοια και δίπλα στην Τήνο. Με κόκκινο φαίνεται το νησί, και με πράσινο η Ραφήνα, από όπου φεύγουν τα πλοία, και το αεροδρόμιο της Αθήνας.
🗺️ Ο χάρτης του νησιού
Η Άνδρος είναι μακρόστενη, με ψηλά βουνά στη μέση και πράσινες κοιλάδες που κατεβαίνουν προς την ανατολική ακτή. Το Γαύριο, το λιμάνι, και το Μπατσί, το θέρετρο, είναι στη δυτική ακτή. Η Χώρα είναι στην ανατολική, μια ώρα δρόμο από το λιμάνι, και γύρω της είναι τα χωριά με τα νερά: οι Μένητες, τα Αποίκια και οι Στενιές. Στον νότο είναι το Κόρθι, στον βορρά οι απόμερες παραλίες.
🗺️ Ο χάρτης της Άνδρου
Το Γαύριο, το λιμάνι, είναι στα βορειοδυτικά, και λίγο πιο κάτω το Μπατσί. Η Χώρα είναι στην ανατολική ακτή, με τις Μένητες, τα Αποίκια και τις Στενιές στα βουνά γύρω της. Η Παλαιόπολη είναι στη δυτική ακτή, το Κόρθι στον νότο, η Άχλα στον βορρά. Πατήστε κάθε αριθμό για να δείτε τι είναι.
Χάρτης: Benedetto Bordone, 1547 (Public domain) · Wikimedia Commons
⚖️ Αξίζει; Τα θετικά και τα αρνητικά
Η Άνδρος είναι νησί για όσους θέλουν φύση, περπάτημα, ήσυχα χωριά και μια Χώρα με χαρακτήρα. Δεν είναι νησί για κατάλευκα σοκάκια και πάρτι. Ορίστε μια ειλικρινής εικόνα.
📊 Με μια ματιά, από το 1 ως το 5
👍 Τα θετικά
- Δύο ώρες από τη Ραφήνα, η πιο κοντινή Κυκλάδα στην Αθήνα.
- Πράσινο και τρεχούμενα νερά που δεν περιμένετε σε Κυκλάδα.
- Το καλύτερο δίκτυο μονοπατιών στο Αιγαίο.
- Η Χώρα με τα αρχοντικά, το Κάστρο και δύο καλά μουσεία.
- Παραλίες για όλα τα γούστα, πολλές χωρίς κόσμο.
👎 Τα αρνητικά
- Μεγάλο νησί, χρειάζεται αυτοκίνητο.
- Ο βοριάς φυσάει δυνατά, κυρίως το καλοκαίρι.
- Το λιμάνι, το Γαύριο, είναι 35 χιλιόμετρα από τη Χώρα.
- Λίγη νυχτερινή ζωή.
🏛️ Η Χώρα, το Κάστρο και ο Τουρλίτης
Η Χώρα της Άνδρου είναι χτισμένη σε μια στενή χερσόνησο ανάμεσα σε δύο παραλίες, το Νειμποριό και το Παραπόρτι. Ο κεντρικός της δρόμος είναι στρωμένος με μάρμαρο και στις δύο πλευρές του στέκονται νεοκλασικά αρχοντικά, σπίτια των καραβοκύρηδων που έκαναν το νησί πλούσιο τον 19ο και τον 20ό αιώνα. Στην άκρη της χερσονήσου, η πλατεία Καΐρη ανοίγει προς τη θάλασσα, με το άγαλμα του Άγνωστου Ναύτη.
Πιο πέρα, πάνω σε μια βραχονησίδα, είναι τα ερείπια του ενετικού Κάστρου, του 13ου αιώνα, που ενώνεται με τη στεριά με ένα πέτρινο τοξωτό γεφύρι. Και μέσα στη θάλασσα, πάνω σε έναν βράχο, στέκεται ο Τουρλίτης, ο φάρος του 1897, η πιο γνωστή εικόνα του νησιού. Στη Χώρα θα δείτε και δύο μουσεία που δεν περιμένετε σε νησί: το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης του Ιδρύματος Γουλανδρή, με μεγάλες εκθέσεις κάθε καλοκαίρι, και το Αρχαιολογικό Μουσείο, με τον Ερμή της Άνδρου, ένα άγαλμα του 1ου αιώνα π.Χ. που βρέθηκε στην Παλαιόπολη.
Σε μια στενή χερσόνησο ανάμεσα σε δύο παραλίες.
Σπίτια καραβοκύρηδων πάνω από το κύμα.
Κάτω από τα αρχοντικά.
Η παραλία δίπλα στη Χώρα.
Φωτογραφίες: Vassilis Kyrtatas (Public domain), Zde (CC BY-SA 4.0), GKantaris (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Σε νησίδα, στην άκρη της Χώρας.
Ένα τόξο πάνω από τη θάλασσα.
Ο φάρος πάνω στον βράχο, από το 1897.
Από τον μόλο της Χώρας.
Φωτογραφίες: Zde (CC BY-SA 4.0), Petrosdeme (CC BY-SA 4.0), Αλεξανδρής Αλέξης (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Ξεκινήστε από τη στάση των λεωφορείων, περπατήστε τον μαρμάρινο δρόμο ως την πλατεία Καΐρη, κατεβείτε στο Κάστρο και το γεφύρι, και γυρίστε από τον παραλιακό περίπατο κάτω από τα αρχοντικά. Μία ώρα με τα πόδια, με στάσεις για φωτογραφίες.
💧 Νερά, χωριά και μονοπάτια
Λίγα χιλιόμετρα από τη Χώρα, οι Μένητες είναι ένα χωριό μέσα σε πλατάνια και κήπους, όπου το νερό τρέχει όλο τον χρόνο από πέτρινα στόμια κάτω από την εκκλησία. Οι ταβέρνες του είναι από τις καλύτερες του νησιού. Πιο πάνω, τα Αποίκια έχουν την πηγή Σάριζα, το νερό που πίνει όλη η Ελλάδα σε μπουκάλι, και δίπλα τους το δάσος της Πυθάρας, με μικρούς καταρράκτες και λιμνούλες, μισή ώρα περπάτημα. Οι Στενιές, το χωριό των καπετάνιων, κρέμονται σε μια πράσινη πλαγιά πάνω από τη θάλασσα, και ένα παλιό καλντερίμι κατεβαίνει στην παραλία Γιάλια.
Η Άνδρος είναι το νησί του περπατήματος. Οι παλιοί δρόμοι ανάμεσα στα χωριά, τα καλντερίμια, καθαρίστηκαν και σηματοδοτήθηκαν από την ομάδα Andros Routes, και πάνω από εκατό χιλιόμετρα έχουν ευρωπαϊκή πιστοποίηση. Υπάρχουν διαδρομές για όλους, από μία ώρα ως μια ολόκληρη μέρα, μέσα από ρεματιές, ξερολιθιές, περιστεριώνες και χωριά. Τον Μάιο γίνεται και φεστιβάλ πεζοπορίας.
Το νερό τρέχει όλο τον χρόνο.
Πλατάνια, κήποι και ταβέρνες.
Καταρράκτες μέσα στο δάσος.
Από τις Στενιές προς τη θάλασσα.
Το χωριό των καπετάνιων.
Φωτογραφίες: Zde (CC BY-SA 4.0), Trikos (CC BY-SA 4.0), Ioannis Fakis (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Αποίκια προς Πυθάρα, μισή ώρα μέσα στο δάσος. Στενιές προς Γιάλια, μία ώρα κατηφόρα με μπάνιο στο τέλος. Χώρα προς Μένητες μέσα από τη ρεματιά, δύο ώρες. Πάρτε νερό, καπέλο και παπούτσια με καλή σόλα.
⛵ Γαύριο, Μπατσί και η δυτική ακτή
Το Γαύριο είναι το λιμάνι, ένα μικρό χωριό με ταβέρνες γύρω από την προβλήτα, που ζωντανεύει όταν φτάνει το πλοίο. Λίγα χιλιόμετρα πιο μέσα, ο Πύργος του Αγίου Πέτρου είναι ένας στρογγυλός πέτρινος πύργος των ελληνιστικών χρόνων, ύψους είκοσι μέτρων, που στέκεται ακόμα σχεδόν ακέραιος πάνω από 2.000 χρόνια. Το Μπατσί, λίγο πιο νότια, είναι το θέρετρο του νησιού: αμμουδιά, ξενοδοχεία, καφέ και ταβέρνες γύρω από έναν κλειστό κόλπο, και ό,τι νυχτερινή ζωή έχει η Άνδρος.
Στη μέση της δυτικής ακτής, η Παλαιόπολη ήταν η αρχαία πρωτεύουσα, από τον 7ο αιώνα π.Χ. ως τα βυζαντινά χρόνια. Το σημερινό χωριό είναι χτισμένο σε πεζούλες πάνω από τη θάλασσα, με ένα μικρό αλλά καλό αρχαιολογικό μουσείο, και ένα μονοπάτι με πάνω από χίλια σκαλοπάτια κατεβαίνει στην παραλία, όπου το αρχαίο λιμάνι είναι ακόμα κάτω από το νερό.
Εδώ φτάνουν τα πλοία από τη Ραφήνα.
Το θέρετρο της δυτικής ακτής.
Ελληνιστικός, πάνω από 2.000 ετών.
Η αρχαία πρωτεύουσα, σε πεζούλες ως τη θάλασσα.
Φωτογραφίες: Stepanps (CC BY-SA 4.0), Holger Uwe Schmitt (CC BY-SA 4.0), Redeemer (CC BY-SA 4.0), Zde (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
🏖️ Οι παραλίες
Η Άνδρος έχει παραλίες για κάθε άνεμο και κάθε διάθεση. Κοντά στο Γαύριο, το Κυπρί και η Χρυσή Άμμος είναι μεγάλες οργανωμένες αμμουδιές, καλές για οικογένειες. Στον βορρά, η Άχλα, το Βιτάλι και ο Ζόρκος είναι από τις ωραιότερες του Αιγαίου, αλλά θέλουν χωματόδρομο ή καΐκι. Στον νότο, ο κόλπος του Κορθίου έχει αμμουδιά και ταβέρνες, και λίγο πιο κάτω η Γριάς το Πήδημα, με έναν ψηλό βράχο μέσα στη θάλασσα, είναι η πιο φωτογραφημένη παραλία του νησιού.
Κοντά στο Γαύριο.
Ο κόλπος του νότου.
Στον Όρμο Κορθίου.
Φωτογραφίες: Loukisas Evagelos (CC BY-SA 4.0), evi (Public domain), Holger Uwe Schmitt (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
- Χρυσή Άμμος και Κυπρί: μεγάλες, οργανωμένες, κοντά στο Γαύριο.
- Άχλα: ποτάμι, αλμυρίκια και άμμος, με χωματόδρομο ή καΐκι από τη Χώρα.
- Βιτάλι και Ζόρκος: απόμερες αμμουδιές του βορρά.
- Γιάλια: κάτω από τις Στενιές, με καλντερίμι.
- Νειμποριό και Παραπόρτι: οι δύο παραλίες της Χώρας.
- Γριάς το Πήδημα: ο βράχος μέσα στη θάλασσα, νότια του Κορθίου.
Τα μελτέμια του καλοκαιριού χτυπούν την ανατολική και τη βόρεια ακτή. Όταν φυσάει βοριάς, πηγαίνετε στις παραλίες της δυτικής και της νότιας ακτής, Μπατσί, Χρυσή Άμμο, Κόρθι.
🍽️ Τι θα φάτε
Δοκιμάστε τη φρουτάλια, μια παχιά ομελέτα με πατάτες και ντόπιο λουκάνικο, το πιο γνωστό πιάτο του νησιού, και τα καλτσούνια, πιτάκια με τυρί και μέλι. Η Άνδρος έχει δικά της τυριά, το βολάκι και το πετρωτή, πολύ καλό μέλι, και γλυκά με αμύγδαλο, τα αμυγδαλωτά. Στις Μένητες φάτε κάτω από τα πλατάνια, στο Κόρθι και στο Γαύριο ψάρι, και στη Χώρα πιείτε καφέ στην πλατεία Καΐρη με θέα τη θάλασσα.
📅 Πότε να πάτε
Για περπάτημα, η καλύτερη εποχή είναι η άνοιξη, από τον Απρίλιο ως τον Ιούνιο, όταν τα νερά τρέχουν και όλα είναι πράσινα. Για μπάνιο, ο Ιούνιος και ο Σεπτέμβριος, με ζεστή θάλασσα και λιγότερο αέρα. Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο η Άνδρος γεμίζει με Αθηναίους τα Σαββατοκύριακα και φυσάει μελτέμι, αλλά δεν γίνεται ποτέ μαζική όπως η Μύκονος.
⛴️ Πώς θα πάτε από την Αθήνα
| Τρόπος | Διάρκεια | Από πού | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|
| Πλοίο | Περίπου 2 ώρες | Ραφήνα | Πολλά δρομολόγια κάθε μέρα, όλο τον χρόνο. |
| Ταχύπλοο | Περίπου 1 ώρα και 15 λεπτά | Ραφήνα | Το καλοκαίρι. Ακριβότερο, δεν ταξιδεύει με δυνατό αέρα. |
| Λεωφορείο ως τη Ραφήνα | Περίπου 1 ώρα | Πεδίον του Άρεως ή αεροδρόμιο | ΚΤΕΛ από την οδό Μαυρομματαίων, δίπλα στην Ιουλιανού. |
Από την Ιουλιανού 50 η στάση των λεωφορείων ΚΤΕΛ για τη Ραφήνα είναι λίγα λεπτά με τα πόδια, στην οδό Μαυρομματαίων, στο Πεδίον του Άρεως. Το λεωφορείο σας αφήνει στο λιμάνι της Ραφήνας σε περίπου μία ώρα. Στο νησί υπάρχουν λεωφορεία από το Γαύριο προς το Μπατσί και τη Χώρα, αλλά για τα χωριά και τις παραλίες χρειάζεστε αυτοκίνητο. Για τη σύγκριση πλοίου και αεροπλάνου, δείτε τον οδηγό μας για πλοίο ή αεροπλάνο.
🗓️ Τρεις μέρες στην Άνδρο
Η Χώρα και τα χωριά της
Πρωί στη Χώρα: η μαρμάρινη αγορά, το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, η πλατεία Καΐρη, το Κάστρο και ο Τουρλίτης. Μπάνιο στο Νειμποριό. Απόγευμα στις Μένητες για νερό και φαγητό κάτω από τα πλατάνια.
Μονοπάτι και παραλία
Ένα μονοπάτι το πρωί, από τα Αποίκια στην Πυθάρα ή από τις Στενιές στα Γιάλια. Το απόγευμα, με αυτοκίνητο ή καΐκι, στην Άχλα ή στο Βιτάλι.
Η δυτική ακτή και το Κόρθι
Παλαιόπολη και το μουσείο της, μπάνιο στο Μπατσί ή στη Χρυσή Άμμο, ο Πύργος του Αγίου Πέτρου. Αν έχετε χρόνο, το Κόρθι και της Γριάς το Πήδημα στον νότο.
Συχνές ερωτήσεις
Πού να μείνω στην Άνδρο;
Στη Χώρα, για τα αρχοντικά, τα μουσεία, τις ταβέρνες και τα χωριά γύρω της. Στο Μπατσί, για παραλία, ξενοδοχεία και βράδια με κόσμο. Στο Γαύριο, μόνο αν θέλετε να είστε δίπλα στο πλοίο.
Χρειάζομαι αυτοκίνητο;
Ναι. Το νησί είναι μεγάλο, τα χωριά και οι παραλίες είναι σκορπισμένα, και τα λεωφορεία πηγαίνουν κυρίως από το Γαύριο στη Χώρα. Μπορείτε να φέρετε το δικό σας με το πλοίο ή να νοικιάσετε στο Γαύριο.
Έχει πολύ αέρα;
Το καλοκαίρι, ναι. Το μελτέμι φυσάει δυνατά τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, κυρίως στην ανατολική και τη βόρεια ακτή. Διαλέξτε παραλία ανάλογα με τον άνεμο, και προτιμήστε Ιούνιο ή Σεπτέμβριο.
Πόσες μέρες χρειάζομαι;
Τρεις μέρες για τη Χώρα, τις Μένητες, ένα μονοπάτι και δύο παραλίες. Για περπάτημα ή για να δείτε όλο το νησί, μία εβδομάδα. Ένα Σαββατοκύριακο από την Αθήνα είναι ωστόσο εύκολο.
— Kathy
