🪪 Η ταυτότητα του νησιού
📍 Πού βρίσκεται
Η Κύθνος είναι στις δυτικές Κυκλάδες, ανάμεσα στην Κέα και τη Σέριφο, και είναι από τα πιο κοντινά νησιά στην Αθήνα. Δεν έχει αεροδρόμιο, αλλά τα πλοία από τον Πειραιά φτάνουν σε δύο με τρεις ώρες, και από το Λαύριο σε περίπου μιάμιση. Γι' αυτό είναι από τους αγαπημένους προορισμούς για τριήμερο και Σαββατοκύριακο.
📍 Πού βρίσκεται η Κύθνος
Η Κύθνος είναι το δεύτερο νησί των δυτικών Κυκλάδων μετά την Κέα, και από τα πιο κοντινά στην Αθήνα. Με κόκκινο φαίνεται το νησί, και με πράσινο ο Πειραιάς, το Λαύριο και το αεροδρόμιο της Αθήνας.
🗺️ Ο χάρτης του νησιού
Η Κύθνος είναι μικρή, περίπου είκοσι χιλιόμετρα από βορρά σε νότο, και όλοι οι δρόμοι ξεκινούν από τον Μέριχα, το λιμάνι στη δυτική ακτή. Ένας δρόμος ανεβαίνει βόρεια στη Χώρα και συνεχίζει ως τα Λουτρά, και ένας άλλος νότια στη Δρυοπίδα και ως την Κανάλα. Η Κολώνα είναι βόρεια του Μέριχα, με χωματόδρομο ή με καραβάκι. Οι αποστάσεις είναι μικρές: από άκρη σε άκρη θέλετε περίπου μισή ώρα.
🗺️ Ο χάρτης της Κύθνου
Ο Μέριχας, το λιμάνι, είναι στη δυτική ακτή, και η Κολώνα λίγο βορειότερα. Η Χώρα είναι στο κέντρο του νησιού, και η Δρυοπίδα λίγο νοτιότερα. Στον βορρά, τα Λουτρά και το Κάστρο της Ωριάς, και στον νότο η Κανάλα. Πατήστε κάθε αριθμό για να δείτε τι είναι.
Χάρτης: Bartolommeo dalli Sonetti, 1485 (Public domain) · Wikimedia Commons
⚖️ Αξίζει; Τα θετικά και τα αρνητικά
Η Κύθνος είναι νησί για όσους θέλουν παραλίες, ησυχία και αυθεντικά χωριά, κοντά στην Αθήνα. Ορίστε μια ειλικρινής εικόνα.
📊 Με μια ματιά, από το 1 ως το 5
👍 Τα θετικά
- Κοντά στην Αθήνα, ιδανική και για τριήμερο.
- Η Κολώνα, από τις πιο ιδιαίτερες παραλίες της Ελλάδας.
- Πάνω από 60 παραλίες, πολλές χωρίς κόσμο.
- Δύο αυθεντικά χωριά, χωρίς μαζικό τουρισμό.
- Θερμές πηγές που χύνονται στη θάλασσα.
👎 Τα αρνητικά
- Ξερό τοπίο, με λίγο πράσινο.
- Το μελτέμι φυσάει δυνατά τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.
- Λίγα λεωφορεία, χρειάζεστε όχημα.
- Τα Σαββατοκύριακα του καλοκαιριού γεμίζει από Αθηναίους.
🏖️ Η Κολώνα
Η Κολώνα είναι ο λόγος που πολλοί έρχονται στην Κύθνο. Είναι ένα τόμπολο, μια λεπτή λωρίδα άμμου που ενώνει την Κύθνο με το νησάκι του Αγίου Λουκά, με θάλασσα και από τις δύο πλευρές. Περπατάτε στην άμμο, και αριστερά και δεξιά έχετε δύο διαφορετικούς κόλπους, με ρηχά, τιρκουάζ νερά. Στο νησάκι υπάρχει ένα εκκλησάκι και αρχαία ερείπια.
Θα φτάσετε με χωματόδρομο από τον Μέριχα, αφήνοντας το αυτοκίνητο ψηλά και κατεβαίνοντας με τα πόδια σε περίπου δεκαπέντε λεπτά, ή με το καραβάκι που φεύγει από το λιμάνι το καλοκαίρι. Δεν υπάρχουν ξαπλώστρες, ούτε σκιά, ούτε μαγαζί. Πάρτε νερό, φαγητό και ομπρέλα. Τον Αύγουστο γεμίζει από σκάφη που αράζουν στον κόλπο, γι' αυτό πηγαίνετε νωρίς το πρωί. Δίπλα, η Απόκρουση και η Φυκιάδα είναι πιο ήσυχες.
Δύο θάλασσες, χωρισμένες από μια λωρίδα άμμου.
Περπατάτε ανάμεσα σε δύο θάλασσες.
Αγκυροβόλι για τα σκάφη.
Το μονοπάτι που κατεβαίνει στην παραλία.
Ήσυχος κόλπος, δίπλα στην Κολώνα.
Από την άλλη πλευρά της Κολώνας.
Φωτογραφίες: FocalPoint (CC BY-SA 4.0), Roman klementschitz (CC BY-SA 3.0), Georgekpl (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Το καλοκαίρι, καΐκια φεύγουν από τον Μέριχα το πρωί για την Κολώνα και γυρίζουν το απόγευμα. Είναι ο πιο εύκολος τρόπος, χωρίς χωματόδρομο και κατηφόρα, και βλέπετε την ακτή από τη θάλασσα. Ρωτήστε στο λιμάνι για τα ωράρια.
🏘️ Η Χώρα
Η Χώρα, που οι ντόπιοι λένε και Μεσαριά, είναι η πρωτεύουσα, στο κέντρο του νησιού. Είναι ένα κυκλαδίτικο χωριό χωρίς επιτήδευση: ένας μακρύς λιθόστρωτος δρόμος με τα σπίτια ασβεστωμένα, εκκλησίες, φούρνους και καφενεία, και στενά σοκάκια με καμάρες γύρω του. Το πρωί είναι ήσυχη, και το βράδυ γεμίζει, με τραπέζια στις αυλές και στον δρόμο. Στην άκρη του χωριού, οι παλιοί ανεμόμυλοι έχουν θέα στις δύο θάλασσες.
Ο κεντρικός δρόμος, με τα μαγαζιά.
Φαγητό κάτω από τις ομπρέλες.
Σκαλιά, καμάρες και ασβέστης.
Ήσυχος το πρωί, γεμάτος το βράδυ.
Στην άκρη της Χώρας.
Ό,τι απέμεινε από τους μύλους της Χώρας.
Φωτογραφίες: Zde (CC BY-SA 4.0), Cortese.roberto (CC BY-SA 4.0), DNK GR (CC BY-SA 4.0), Niki triple (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
🕳️ Η Δρυοπίδα και η σπηλιά Καταφύκι
Η Δρυοπίδα, νότια της Χώρας, είναι το πιο ιδιαίτερο χωριό του νησιού. Χτισμένη αμφιθεατρικά σε μια κοιλάδα, με σπίτια με κόκκινα κεραμίδια, κάτι σπάνιο για τις Κυκλάδες, και μια μεγάλη εκκλησία με γαλάζιους τρούλους, ήταν η πρωτεύουσα του νησιού για ένα διάστημα. Πήρε το όνομά της από τους Δρύοπες, τους αρχαίους κατοίκους. Από πάνω, οι μύλοι έχουν το πιο ωραίο ηλιοβασίλεμα του χωριού.
Μέσα στο χωριό είναι η είσοδος της σπηλιάς Καταφύκι, από τις μεγαλύτερες των Κυκλάδων. Ήταν παλιό ορυχείο σιδήρου, και στους πολέμους οι κάτοικοι κρύβονταν εδώ από τους πειρατές και τους κατακτητές, από όπου και το όνομα. Το καλοκαίρι γίνονται ξεναγήσεις, με διαδρόμους και φωτισμό, και μέσα κάνει δροσιά ακόμα και τον Αύγουστο.
Το χωριό με τα κεραμίδια.
Πάνω από το χωριό, στο ηλιοβασίλεμα.
Μια παλιά σπηλιά, κάτω από το χωριό.
Στοές και θάλαμοι, φωτισμένοι.
Μέσα στο χωριό.
Φωτογραφίες: Zde (CC BY-SA 4.0), Giannis Machairas (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
⚓ Ο Μέριχας και το Βρυόκαστρο
Ο Μέριχας, το λιμάνι, είναι ένα μικρό χωριό σε έναν προστατευμένο κόλπο, με ταβέρνες στην προκυμαία, καφέ, μαγαζιά και τα περισσότερα δωμάτια του νησιού. Δίπλα του είναι οι πιο εύκολες παραλίες, η Επισκοπή, τα Μαρτινάκια και η Απόκρουση.
Στο ακρωτήρι βόρεια του Μέριχα, το Βρυόκαστρο ήταν η αρχαία πόλη της Κύθνου, η πρωτεύουσα για πάνω από χίλια χρόνια. Οι ανασκαφές βρήκαν εδώ ένα ιερό με χιλιάδες αναθήματα, κοσμήματα και αγγεία, άθικτο από την αρχαιότητα, ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα των Κυκλάδων τα τελευταία χρόνια. Σήμερα βλέπετε τείχη και θεμέλια, και μια θέα που αξίζει τον κόπο το απόγευμα. Η Κύθνος είναι και από τα πρώτα νησιά του Αιγαίου που κατοικήθηκαν: στον Μαρουλά, κοντά στα Λουτρά, βρέθηκε οικισμός της Μεσολιθικής εποχής.
Το λιμάνι, με τις ταβέρνες.
Εδώ φτάνουν τα πλοία.
Η παραλία δίπλα στο λιμάνι.
Η αρχαία πρωτεύουσα, στο ακρωτήρι.
Πέτρες της αρχαίας Κύθνου.
Φωτογραφίες: Zde (CC BY-SA 4.0), An. Antoniou (CC BY-SA 3.0), FocalPoint (CC BY-SA 4.0), Akerbeltz (CC BY-SA 3.0) · Wikimedia Commons
♨️ Τα Λουτρά και το Κάστρο της Ωριάς
Στον βορρά, τα Λουτρά είναι ένα παραθαλάσσιο χωριό χτισμένο γύρω από θερμές πηγές, που έδωσαν στο νησί το μεσαιωνικό του όνομα, Θερμιά. Οι πηγές ήταν γνωστές από την αρχαιότητα, και τον 19ο αιώνα ο πρώτος βασιλιάς της Ελλάδας, ο Όθωνας, έφτιαξε εδώ υδροθεραπευτήριο. Το πιο ωραίο είναι στην παραλία: το ζεστό νερό τρέχει σε ένα μικρό αυλάκι και μπαίνει στη θάλασσα, φτιάχνοντας μια φυσική πισίνα, όπου κάθεστε ανάμεσα στο ζεστό και το κρύο νερό.
Από τα Λουτρά, ένα μονοπάτι οδηγεί στο Κάστρο της Ωριάς, στο βορειότερο ακρωτήριο. Ήταν η μεσαιωνική πρωτεύουσα, χτισμένη πάνω σε έναν απότομο βράχο για να προστατεύεται από τους πειρατές, με εκατοντάδες σπίτια και εκκλησίες. Εγκαταλείφθηκε τον 17ο αιώνα, και σήμερα βλέπετε ερείπια τοίχων, εκκλησιών και στερνών, και τη θάλασσα από όλες τις πλευρές.
Το ζεστό νερό βάφει την πέτρα.
Τα παλιά υδροθεραπευτήρια.
Λουτρόπολη από τον 19ο αιώνα.
Η μεσαιωνική πρωτεύουσα, στον βράχο.
Εκκλησίες και σπίτια, μέσα στις πέτρες.
Φωτογραφίες: ArnoWinter (CC BY 3.0), Zde (CC BY-SA 4.0), Eirini Vlastari (CC BY-SA 4.0), DNK GR (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Η πηγή στα Λουτρά είναι πολύ ζεστή, πάνω από σαράντα βαθμούς. Μπείτε σιγά σιγά στο σημείο όπου ανακατεύεται με τη θάλασσα, και μη μείνετε πολλή ώρα αν έχετε πρόβλημα με την πίεση. Ο χειμώνας και η άνοιξη είναι οι καλύτερες εποχές για τις πηγές.
🏝️ Οι παραλίες
Η Κύθνος έχει πάνω από εξήντα παραλίες, οι περισσότερες με άμμο, ρηχά νερά και λίγο κόσμο. Εκτός από την Κολώνα, κοντά στον Μέριχα είναι η Επισκοπή και τα Μαρτινάκια, οργανωμένες και εύκολες. Στον νότο, η Κανάλα έχει πεύκα, ρηχά νερά και τη μονή της Παναγίας Κανάλας, της προστάτιδας του νησιού, με μεγάλο πανηγύρι τον Δεκαπενταύγουστο. Ο Άγιος Δημήτριος είναι η μεγαλύτερη αμμουδιά, και η Νάουσα και οι Λεύκες οι πιο ήσυχες. Στον βορρά, ο Άγιος Σώστης και τα Λουτρά.
Το προσκύνημα του νησιού, πάνω στη θάλασσα.
Πεύκα και ρηχά νερά.
Στον βορρά, κοντά στα Λουτρά.
Μεγάλη αμμουδιά στον νότο.
Ήσυχη, στη νότια ακτή.
Φωτογραφίες: AthanasiadisDim (CC BY-SA 4.0), Zde (CC BY-SA 4.0), Kostas Tzogios (CC BY-SA 4.0), Giannis Machairas (CC BY-SA 4.0), FocalPoint (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
- Κολώνα: η διπλή παραλία, με χωματόδρομο ή καραβάκι.
- Επισκοπή και Μαρτινάκια: δίπλα στο λιμάνι, οργανωμένες.
- Απόκρουση: ήσυχος κόλπος με ταβέρνα, κοντά στην Κολώνα.
- Κανάλα: πεύκα, ρηχά νερά, για οικογένειες.
- Άγιος Δημήτριος: μεγάλη αμμουδιά στον νότο.
- Λουτρά: με τη θερμή πηγή μέσα στη θάλασσα.
- Άγιος Σώστης: στον βορρά, ήρεμη, με άμμο.
Όταν φυσάει μελτέμι από τον βορρά, η Κανάλα, ο Άγιος Δημήτριος και οι παραλίες της νότιας και της ανατολικής ακτής είναι πιο προστατευμένες. Η Κολώνα έχει δύο πλευρές: διαλέξτε αυτή που δεν βλέπει τον αέρα.
🍽️ Τι θα φάτε
Η Κύθνος είναι γνωστή για τα τυριά και τα γλυκά της. Δοκιμάστε τις σφουγγάτες, τηγανιτούς κεφτέδες από τυρί, το τοπικό θερμιώτικο τυρί και το θυμαρίσιο μέλι. Στα γλυκά, τα πουγκιά, μικρά πιτάκια με γέμιση από τυρί και μέλι. Στις ταβέρνες του Μέριχα θα βρείτε φρέσκο ψάρι, και στη Χώρα και τη Δρυοπίδα κατσικάκι και κρέας στη γάστρα.
📅 Πότε να πάτε
Ο Ιούνιος και ο Σεπτέμβριος είναι οι καλύτεροι μήνες: ζεστή θάλασσα, άδειες παραλίες και λιγότερος αέρας. Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο η Κύθνος γεμίζει, κυρίως τα Σαββατοκύριακα, με Αθηναίους και σκάφη, και το μελτέμι φυσάει δυνατά. Η Κύθνος είναι από τα λίγα νησιά που αξίζουν και τον χειμώνα, για τις θερμές πηγές και το περπάτημα στα μονοπάτια.
⛴️ Πώς θα πάτε από την Αθήνα
| Τρόπος | Διάρκεια | Από πού | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|
| Πλοίο από το Λαύριο | Περίπου 1,5 ώρα | Λαύριο | Η πιο σύντομη διαδρομή. Τα δρομολόγια είναι λιγότερα. |
| Πλοίο από τον Πειραιά | Περίπου 2–3 ώρες | Πειραιάς | Κάθε μέρα το καλοκαίρι, στη γραμμή προς Σέριφο, Σίφνο και Μήλο. |
Από την Ιουλιανού 50 πηγαίνετε στον Πειραιά με τη Γραμμή 1, κατευθείαν στο λιμάνι. Για το Λαύριο, υπάρχει ΚΤΕΛ από το Πεδίον του Άρεως, κοντά στην Ιουλιανού, που φτάνει σε περίπου μιάμιση ώρα. Στο νησί υπάρχει λεωφορείο από τον Μέριχα προς τη Χώρα και τη Δρυοπίδα, αλλά για τις παραλίες χρειάζεστε αυτοκίνητο ή μηχανάκι. Η Κύθνος συνδυάζεται εύκολα με τη Σέριφο, που είναι μία ώρα με το πλοίο: δείτε τον οδηγό μας για τη Σέριφο.
🗓️ Τρεις μέρες στην Κύθνο
Ο Μέριχας και η Κολώνα
Φτάνετε στον Μέριχα, και πρώτο μπάνιο στην Επισκοπή ή στα Μαρτινάκια. Το μεσημέρι οδηγείτε ως το σημείο πάνω από την Κολώνα και κατεβαίνετε με τα πόδια, ή πηγαίνετε με καραβάκι από το λιμάνι. Το βράδυ φαγητό στις ταβέρνες του Μέριχα.
Τα χωριά
Το πρωί στη Δρυοπίδα, για τα σοκάκια με τα κεραμίδια και τη σπηλιά Καταφύκι. Μπάνιο στην Κανάλα, με στάση στη μονή. Το βράδυ ανεβείτε στη Χώρα, για βόλτα στον κεντρικό δρόμο και φαγητό στις αυλές.
Τα Λουτρά και ο βορράς
Μπάνιο στην παραλία των Λουτρών, όπου το ζεστό νερό της πηγής μπαίνει στη θάλασσα. Περπατήστε ως το Κάστρο της Ωριάς, για τη θέα, και κολυμπήστε στον Άγιο Σώστη. Γυρίζοντας, στάση στο Βρυόκαστρο για το ηλιοβασίλεμα.
Συχνές ερωτήσεις
Πού να μείνω στην Κύθνο;
Στον Μέριχα, για το λιμάνι, τις ταβέρνες και τις παραλίες δίπλα. Στη Χώρα ή στη Δρυοπίδα, για χωριό και ησυχία. Στα Λουτρά, για τις θερμές πηγές και τη θάλασσα έξω από την πόρτα.
Χρειάζομαι αυτοκίνητο;
Ναι, για να δείτε τις παραλίες και τα χωριά. Το νησί είναι μικρό, και ένα μηχανάκι ή ένα αυτοκίνητο για δύο τρεις μέρες αρκεί. Νοικιάζετε στον Μέριχα, αλλά τον Αύγουστο κλείστε από πριν.
Είναι η Κύθνος καλή για οικογένειες;
Ναι, από τις καλύτερες. Οι περισσότερες παραλίες έχουν άμμο και ρηχά νερά, οι αποστάσεις είναι μικρές, και το νησί είναι ήσυχο. Η Κανάλα, η Επισκοπή και η Κολώνα είναι ιδανικές για παιδιά.
Πόσες μέρες χρειάζομαι;
Ένα τριήμερο αρκεί για την Κολώνα, τα δύο χωριά και τα Λουτρά. Μια εβδομάδα αν θέλετε να δείτε πολλές παραλίες με την ησυχία σας.
— Kathy
